Assessmentaanbieder Cangrade analyseerde 71.747 gedragsassessments uit 2024 en 2025 en vond daarin weinig steun voor de gangbare aannames over Gen Z en millennials. Vier beelden die al twee decennia rondgaan in HR-land blijken volgens het bedrijf niet terug te komen in de scores.
Wat er precies is onderzocht
Cangrade, een Amerikaanse aanbieder van gevalideerde screeningassessments, keek naar de resultaten van bijna 72.000 assessments die in 2024 en 2025 zijn afgenomen. In die assessments worden zestien motivatiedrivers en veertig competenties gemeten. Het bedrijf zette de uitkomsten van jongere werknemers af tegen het gemiddelde van de bredere beroepsbevolking in de eigen database, en keek daarnaast naar de ontwikkeling van scores over de jaren heen.
De opzet wijkt af van het onderzoek waar generatiediscussies meestal op leunen. Waar zulke discussies vaak teruggaan op enquêtes waarin mensen zelf aangeven wat zij belangrijk vinden, gaat het hier om gestandaardiseerde assessmentscores die zijn verzameld in een selectiecontext. Dat maakt de vergelijking met eerder enquêteonderzoek niet één op één mogelijk, maar het levert wel een ander type signaal op.
Vier aannames tegen het licht
Het eerste beeld dat Cangrade bespreekt is dat jonge werknemers zich te veel zouden laten leiden door de behoefte aan erkenning. In de data staat uitblinken op plaats drie van de zestien gemeten motivatiedrivers, terwijl externe waardering op plaats veertien staat en over de jaren daalt.
Het tweede beeld gaat over salaris als belangrijkste drijfveer. Compensatie eindigt in de analyse op plaats vijftien van zestien. Ongeveer één op de veertien werknemers noemt beloning als belangrijkste motivator, aldus het bedrijf, al signaleert Cangrade wel dat het gewicht ervan toeneemt onder jongere werknemers die met financiële druk te maken hebben.
Het derde beeld is dat jonge werknemers snel van baan wisselen omdat zij steeds iets nieuws zoeken. Nieuwheid staat in de meting juist onderaan de lijst en neemt jaarlijks verder af, terwijl stabiliteit op de eerste plaats staat. Cangrade leidt daaruit af dat de verklaring voor baanwisselingen eerder buiten de persoon dan in de persoon ligt.
Waar de data wel tekorten laat zien
Het vierde beeld, dat jonge werknemers het zouden laten afweten op soft skills, houdt volgens de analyse maar gedeeltelijk stand. Emotionele intelligentie is de sterkst scorende competentie van de veertig gemeten vaardigheden en ligt 30,3 procent boven het gemiddelde in de database. Tegelijk laat de analyse wel echte hiaten zien. Actief luisteren staat op plaats 31, consensus bouwen op plaats 32 en kritisch denken op plaats 37.
Dat onderscheid is voor de praktijk het interessantst. Het beeld dat een hele generatie tekortschiet op sociale vaardigheden wordt niet bevestigd, maar de vaardigheden die nodig zijn om tot een gedragen besluit te komen en om informatie kritisch te wegen blijven wel achter. Volgens oprichter en CEO Gershon Goren van Cangrade hebben HR-teams jarenlang programma's gebouwd rond problemen die er grotendeels niet zijn. Dat citaat is een vertaling uit het Engelse persbericht.
Betekenis voor de Nederlandse markt
Voor Nederlandse HR- en recruitmentprofessionals raakt dit aan een concrete keuze in het selectieproces. Wie functie-eisen en ontwikkelprogramma's baseert op algemene generatiebeelden, stuurt op aannames die in deze dataset niet terugkomen. Een competentieprofiel dat expliciet vraagt naar kritisch denken, luisteren en het bouwen van draagvlak levert volgens deze cijfers meer onderscheidend vermogen op dan een aanpak die vooral inzet op erkenning of secundaire arbeidsvoorwaarden.
Daarbij past een kanttekening. Het gaat om onderzoek van een commerciële aanbieder op de eigen assessmentdatabase, niet om peer reviewed onderzoek, en de steekproef is grotendeels Amerikaans. De volledige methodologie en de precieze samenstelling van de vergelijkingsgroep zijn niet openbaar gemaakt in het persbericht. Wie de uitkomsten wil gebruiken voor beleid, doet er verstandig aan ze te toetsen aan de eigen assessmentdata en aan de normgroepen die voor de Nederlandse arbeidsmarkt zijn opgesteld.
Bron: GlobeNewswire (https://www.globenewswire.com/news-release/2026/09/22/3366512/0/en/new-cangrade-research-shows-hr-has-been-wrong-about-gen-z-and-millennials-for-two-decades.html)